https://www.kitapyurdu.com/kitap/venus/754598.html
Mehmed Celâl’in “romancık” formunda kaleme aldığı ilk eseri Venüs (1886), bir aşk hikâyesi ve bu sevdanın ihanetle kesişerek trajik bir sonuca sürüklenmesi etrafında şekillenir. Nesir ile nazmın iç içe geçtiği, on dokuzuncu yüzyıl Osmanlı sosyal hayatının yansımalarından olan deniz hamamı kültürünün tasvir edildiği eser hem geçiş dönemi edebiyatının estetik arayışları hem de Ara Nesil’in içe kapanık, melankolik ruh hâli hakkında fikir vermesi açısından dikkate değerdir.
Samet Polat
“Soğuk demir sıcak kanla buluştuğunda idealize edilmiş melek imgesi ölür ve geriye cesetler kalır.”
Edebiyatımızda “Ara Nesil” kuşağının en üretken temsilcilerinden Mehmed Celal’in olay örgüsünü daraltıp psikolojik derinliğe odaklandığı ilk romanı Venüs; bir erkeğin sevdiği kadını insani kusurlarından arındırıp dokunulmaz bir estetik nesneye yüceltmesi ve zihninde yarattığı bu tanrıça imgesine tapınması bağlamındaele alınabilir.
Şair fıtratlı bir kahramanın hezeyanlarını ve zihinsel taşkınlıklarını, anlatıya şiirler katarak okura hissettiren bu roman; deniz hamamlarının narin ve ulaşılamaz Afrodit imgelerinden, “mavi” rengin sonsuzluk ve takıntı simgesine dönüştüğü bir ihanete uzanıyor.
Asır Kütüphanesi’nin 1886 tarihli bu kilit metni; geçiş dönemi edebiyatımızın ruhunu bugünün dil evrenine taşımak için, aslına sadık bir modernizasyonla yıllar sonra gün yüzüne çıkıyor.
Samet Polat 